Choroba afektywna dwubiegunowa to zaburzenie psychiczne, które charakteryzuje się ekstremalnymi zmianami nastroju, energii i zdolności do funkcjonowania. Osoby cierpiące na to zaburzenie doświadczają epizodów depresji, podczas których czują się smutni, beznadziejni i tracą zainteresowanie lub przyjemność w większości działań. Na przemian z tymi epizodami występują fazy manii lub hipomanii, kiedy to pacjenci mogą czuć się niezwykle podekscytowani, pełni energii lub nadmiernie drażliwi.
Te zmiany nastroju mogą wpływać na zachowanie, ocenę sytuacji i zdolność do podejmowania rozsądnych decyzji, co często prowadzi do poważnych problemów w pracy, w relacjach interpersonalnych i w codziennym funkcjonowaniu. W przeciwieństwie do normalnych wahnięć nastroju, które ludzie doświadczają od czasu do czasu, cykle afektywne w chorobie dwubiegunowej są bardziej intensywne i mogą trwać tygodnie lub nawet miesiące.
Przyczyny i czynniki ryzyka
Choroba afektywna dwubiegunowa jest uważana za wynik interakcji różnych czynników genetycznych, biochemicznych, środowiskowych i psychologicznych. Badania wskazują na silny komponent genetyczny, co oznacza, że zaburzenie to często występuje w rodzinach. Jednak dokładna przyczyna choroby afektywnej dwubiegunowej pozostaje niejasna, a naukowcy kontynuują badania w celu lepszego zrozumienia mechanizmów leżących u jej podstaw.
Diagnoza
Diagnoza choroby afektywnej dwubiegunowej opiera się głównie na szczegółowym wywiadzie medycznym oraz ocenie historii zachowań i nastrojów pacjenta. Lekarze mogą również wykonać testy medyczne w celu wykluczenia innych schorzeń, które mogą powodować podobne objawy, takie jak choroby tarczycy.
Leczenie
Leczenie choroby afektywnej dwubiegunowej zazwyczaj obejmuje kombinację leków stabilizujących nastrój, antydepresantów i antypsychotyków, które pomagają kontrolować ekstremalne zmiany nastroju i inne objawy. Ponadto, psychoterapia – zwłaszcza terapia poznawczo-behawioralna (CBT) i terapia interpersonalna i rytmu społecznego (IPSRT) – jest ważnym elementem zarządzania chorobą, oferując strategie radzenia sobie i wspierając pacjentów w utrzymaniu zdrowych schematów zachowań.
Zobacz: Psychoterapia u osób z ChaD
Perspektywy
Chociaż choroba afektywna dwubiegunowa jest przewlekłym schorzeniem, właściwe leczenie i wsparcie mogą znacząco poprawić jakość życia osób nią dotkniętych. Utrzymanie regularnego kontaktu z zespołem leczącym, przestrzeganie planu leczenia i dbanie o zdrowy tryb życia są kluczowe dla zarządzania chorobą i unikania nawrotów.
Życie z chorobą afektywną dwubiegunową może być wyzwaniem, ale dzięki odpowiedniemu leczeniu i wsparciu, wiele osób z tym zaburzeniem prowadzi pełne i produktywne życie. Edukacja na temat zaburzenia, budowanie systemu wsparcia i rozwijanie zdrowych nawyków mogą pomóc osobom cierpiącym na chorobę dwubiegunową w osiągnięciu stabilności emocjonalnej i dobrego samopoczucia.